Кейінен естімей қалу - адам өмірінің кез келген кезеңінде, туылғаннан кейін пайда болатын есту қабілетінің төмендеуі немесе толық жоғалуы. Бұл жағдай әртүрлі себептермен, соның ішінде жасқа байланысты өзгерістер, шуға ұшырау, инфекциялар, дәрі-дәрмектер немесе жарақаттар салдарынан туындауы мүмкін. Есту қабілетінің жоғалуы жеңілден ауыр дәрежеге дейін өзгереді және адамның күнделікті өміріне айтарлықтай әсер етеді.
Есту қабілетінің кейінен жоғалуына әкелетін көптеген факторлар бар. Оларға мыналар жатады:
Есту қабілетінің жоғалуының белгілері біртіндеп дамуы мүмкін. Жалпы белгілерге мыналар кіреді:
Есту қабілетінің жоғалуын диагностикалау үшін маман келесі әдістерді қолданады:
Есту қабілетінің жоғалуын емдеу оның себебі мен ауырлығына байланысты. Кейбір кең таралған әдістер:
| Әдіс | Сипаттамасы | Қолдану аясы | Артықшылықтары |
|---|---|---|---|
| Есту аппараттары | Дыбысты күшейтетін электронды құрылғылар, олар есту қабілетінің жоғалуын компенсациялауға көмектеседі. | Жеңілден ауыр дәрежеге дейінгі есту қабілетінің жоғалуы бар адамдар үшін. | Шағын, ыңғайлы, дыбысты табиғи түрде күшейтеді, сөзді түсінуді жақсартады. |
| Кохлеарлық импланттар | Ішкі құлаққа хирургиялық жолмен орнатылатын электронды құрылғы, ол есту нервін тікелей ынталандырады. | Есту аппараттарынан пайда көрмейтін ауыр немесе терең есту қабілетінің жоғалуы бар адамдар үшін. | Сөзді түсінуді айтарлықтай жақсартады, дыбыстарды қабылдауды қалпына келтіреді, өмір сапасын арттырады. |
| Қосымша құрылғылар | Арнайы мақсаттарға арналған көмекші құралдар, мысалы, FM жүйелері, телефон күшейткіштері, дабыл жүйелері. | Белгілі бір жағдайларда (мысалы, телефонда сөйлесу, теледидар көру) естуді жақсарту үшін, есту аппараттарымен бірге қолданылады. | Нақты қажеттіліктерді қанағаттандырады, байланысты жеңілдетеді, үй жағдайындағы қауіпсіздікті арттырады. |
| Медициналық немесе хирургиялық емдеу | Есту қабілетінің жоғалуының негізгі себебін (мысалы, инфекциялар, ісіктер, құлақ тығындары) емдеуге бағытталған. | Есту қабілетінің жоғалуының себебі емдеуге жатса (мысалы, инфекцияны антибиотиктермен емдеу, хирургиялық жолмен ісікті алу). | Кейбір жағдайларда есту қабілетін толығымен немесе ішінара қалпына келтіруге мүмкіндік береді. |
Есту қабілетінің кейінен жоғалуын толығымен болдырмау мүмкін болмаса да, оның даму қаупін азайтуға және онымен өмір сүру сапасын жақсартуға болады: